Muhtasar, diğer adıyla stopaj beyannamesi, ticarete yeni başlayanlar için karmaşık bir vergi türüdür. Kesinti anlamına gelen muhtasar, vergi idaresinin mükelleflerden doğrudan vergi alması yerine, işveren veya hizmet alıcıları aracılığıyla verginin kesilmesini sağlar.
Örnek ile Açıklama
Yirmi personeli olan bir şirketi düşünün. Vergi idaresi, her personelin vergisini birey olarak beyan etmeleri yerine, işveren olarak personellerinizin vergisini ücretinden keserek toplu şekilde vergi dairesine ödemenizi istiyor. Bu yöntem, pratiklik ve uygulanabilirlik açısından tercih edilse de nakit akışını olumsuz etkileyebilir.
Muhtasar Vergisinin Kapsamı
Yeni kuracağınız işletmeniz için muhtasar vergi şu kalemlerden oluşur:
- Kira (KDV mükellefi olmayan kişilerden kiralanan işyerleri için)
- Personel gelir vergileri
- Serbest Meslek Makbuzu
Beyanname Dönemleri
Muhtasar vergi aylık veya üç aylık dönemlerde beyan edilebilir. Yeni kurulan işletmeler için genellikle 3 aylık beyannameler tercih edilir. Personel sayınız 10'u geçtiğinde muhtasarın aylık beyan edilmesi zorunludur.
Muhtasar Beyanname Nasıl Hesaplanır?
a-Kira Ödemeleri
Brüt kira tutarınızın %20'si üzerinden hesaplanır.
Formül: Brüt kira = Net kira / (1-0,2)
Örnek: Aylık net 1.000 TL kira kontratı olan işyeri için:
- 1.000 ÷ (1-0,2) = 1.250 TL Brüt kira
- 1.250 × 0,20 = 250 TL Muhtasar vergisi
b-Personel Ücret Ödemeleri
Çalışan personeliniz olması durumunda, her personelin gelir vergisi tutarından asgari geçim indirimi düşülerek bulunur. Artan oranlı vergi dilimleri uygulanır. Stopaj oranı %15, %20, %27 ve %35 olarak farklılık gösterir. Ücret arttıkça vergi de artar. (2018 yılında asgari ücretli bekar bir personel için asgari geçim indirimi düşüldükten sonra 121,96 TL)
c-Serbest Meslek
Muhasebeci veya avukat gibi serbest meslek mensuplarının kestiği serbest meslek makbuzlarında yer alan brüt tutarın %20'si kadar kesinti yapılır. Bu tutar serbest meslek makbuzlarında ayrıca belirtilmektedir.
Muhtasar Beyannamenin Hesaplanması İçin Ne Yapmalıyım?
Mali müşavirinize kira kontratınızı iletmeli, kirada değişiklik olduğunda bilgi vermelisiniz. Personel ile ilgili bordrolar mali müşaviriniz tarafından hazırlandığı için ayrıca bilgi vermeniz gerekmez. Bordroları kontrol etmeniz yeterlidir. Serbest meslek makbuzlarını daha önce KDV hesaplanması için teslim etmiş olacağınızdan bu belgeler beyannamenize dahil edilmiş olacaktır.
Muhtasar Beyanname Nasıl Ödenir?
Üç aylık muhtasar, Nisan-Temmuz-Ekim-Ocak aylarının 26'sına kadar ödenir. Aylık muhtasar ise takip eden ayın 26'sına kadar ödenir. Bu beyannameler ödendikleri ayın 23'üne kadar mali müşaviriniz tarafından beyan edilir. Ödeme için mali müşaviriniz size e-posta ile vergi tahakkukunuzu gönderir. Tahakkuktaki bilgiler ile banka şubenizden, bankanızın internet şubesinden veya vergi dairesinden muhtasar beyannamelerinizi ödeyebilirsiniz.
